For the best experience, open
https://m.tarunbharat.com
on your mobile browser.

Animals Predict Rain | हवामान खातं फेल! पाऊस येण्यापूर्वी निसर्गाचे 'हे' ७ प्राणी देतात अचूक संकेत; जाणून घ्या रंजक विज्ञान

05:28 PM Jun 14, 2026 IST | NEETA POTDAR
animals predict rain   हवामान खातं फेल  पाऊस येण्यापूर्वी निसर्गाचे  हे  ७ प्राणी देतात अचूक संकेत  जाणून घ्या रंजक विज्ञान
Advertisement

कोल्हापुर - आजकल तुम्ही पावसाच्या अनेक बातम्या वाचल्या असतील, पाऊसाचा अचुक अंदाज नेहमी हवामान विभाग देतो कधी, कुठे पडणार , याची माहीती आपल्याला बातम्यांच्या माध्यमातुन मिळत असते.. पण तुम्हाला माहीती आहे, पुर्वी हे हवामान तज्ज्ञ, हवामान ओळखण्याचे हे उपक्रम आधी नव्हते..पुर्वी लोक प्राण्याच्या हालचालीवरुन ओळखतअसायचे की पाऊस येणार आहे की नाही.. अब्जावधी वर्षांपासून निसर्गाने प्राण्यांना एक अद्भूत अंतर्गत शक्ती दिली आहे. या शक्तीच्या मदतीने प्राणी पाऊस पडण्याच्या काही तास आधीच त्याचे अचूक संकेत देतात.... कोणते हे प्राणी चला या लेखातुन जाणुन घेऊया..

Advertisement

१. मुंग्या -पाऊस येण्याच्या काही तास आधी मुंग्या आपली अंडी सुरक्षित ठिकाणी किंवा उंचावर हलवण्यास सुरुवात करतात. हवेतील वाढलेली आर्द्रता आणि जमिनीखालील बदल त्यांना आधीच समजतात. जर तुम्हाला मुंग्या एका रांगेत अन्नाचा साठा घेऊन उंचावर जाताना दिसल्या, तर समजा लवकरच पाऊस पडणार आहे.

Advertisement

२. बेडूक - पाऊस जवळ आला की बेडकांचा ओरडण्याचा (डराँव-डराँव करण्याचा) आवाज अचानक वाढतो. खरं तर, पावसाळा हा बेडकांचा प्रजननाचा काळ असतो. हवेत गारवा आणि ओलावा वाढताच ते जोडीदाराला आकर्षित करण्यासाठी मोठ्याने ओरडू लागतात.

३. चिमण्या आणि इतर पक्षी -पाऊस येण्यापूर्वी पक्षी आकाशात खूप उंचावर उडण्याऐवजी जमिनीच्या जवळ किंवा झाडांच्या खालच्या फांद्यांवर एकत्र येऊन चिवचिवाट करू लागतात. हवेचा दाब कमी झाल्यामुळे त्यांना उंचावर उडणे कठीण जाते. तसेच, चिमण्या धुळीत किंवा पाण्यात जास्त फडफडू लागल्या तर तो पावसाचा स्पष्ट संकेत असतो.

४. गायी आणि म्हशी -ग्रामीण भागात आजही शेतकरी गायी-म्हशींचे वर्तन पाहून पावसाचा अंदाज लावतात. पाऊस पडण्यापूर्वी गायी अस्वस्थ होतात, एकमेकांच्या जवळ उभ्या राहतात किंवा शेतात जमिनीवर शांतपणे बसून राहतात. त्या वातावरणातील कमी दाबाचा वेध घेऊ शकतात.

५. मासे -पाऊस पडण्यापूर्वी हवेतील दाब कमी झाल्यामुळे पाण्याचा दाबही बदलतो. यामुळे पाण्यातील ऑक्सिजनची पातळी तात्पुरती कमी होते. हा बदल जाणवताच मासे पाण्याच्या पृष्ठभागावर येऊन तोंड बाहेर काढतात किंवा पाण्यात वेगाने हालचाली करू लागतात.

६. मधमाश्या  -जर तुम्हाला अचानक फुलपाखरे, किंवा मधमाश्या दिसेनाशा झाल्या आणि त्यांनी आपल्या पोळ्यात किंवा पानांखाली आश्रय घेतला, तर समजा काही वेळातच पाऊस कोसळणार आहे. हवेतील वाढलेल्या आर्द्रतेमुळे त्यांच्या पंखांवर ओलावा जमा होतो, ज्यामुळे त्यांना उडणे जड जाते. म्हणूनच त्या आधीच सुरक्षित ठिकाणी जातात.

७. मोर -भारतात मोराचा नाच आणि पाऊस यांचे नाते जगप्रसिद्ध आहे. पाऊस येण्यापूर्वी जेव्हा आकाशात ढग जमा होतात आणि हवेत प्रचंड गारवा निर्माण होतो, तेव्हा मोर आनंदाने आपला पिसारा फुलवून नाचू लागतो आणि एक विशिष्ट आवाज (केकावली) काढतो.

विज्ञानाचा रंजक अविष्कार:

प्राण्यांमध्ये मानवापेक्षा कितीतरी पटीने अधिक संवेदनशील ज्ञानेंद्रिये असतात. विज्ञानाच्या भाषेत सांगायचे तर, ते अतिशय कमी वारंवारतेचा आवाज, हवेचा दाब आणि स्थिर विद्युत मधील सूक्ष्म बदल सहज ओळखू शकतात. निसर्गाने त्यांना दिलेली ही एक प्रकारची 'Survival System' आहे.

Advertisement
Tags :

.