मोदींच्या मंत्रीमंडळात होणार बदल, नव्याने सत्ता स्थापन झालेल्या राज्यांना मिळणार संधी?

मोदी सरकारच्या मंत्रीमंडळात आता फेरबदलाचे वारे वाहू लागले आहेत. मिळालेल्या माहितीनुसार पाच राज्यांमधील विधानसभा निवडणुका अंतिम टप्प्यात आल्याने, भारतीय जनता पक्षात (भाजप) संभाव्य संघटनात्मक फेरबदल होण्याची चर्चा तीव्र झाली आहे. या फेरबदलात केंद्रीय मंत्रिमंडळातही बदल होण्याची शक्यता आहे. नवनियुक्त भाजप अध्यक्ष नितीन नवीन यांनी आपल्या नवीन टीमची घोषणा केल्यानंतर पक्ष आणि सरकार या दोन्हींमध्ये फेरबदल होण्याची शक्यता असल्याचे वृत्त आहे.

केंद्रीय मंत्रिमंडळात बदल अपेक्षित

भाजपने जेडीयू आणि टीडीपीसारख्या राष्ट्रीय लोकशाही आघाडीतील (एनडीए) आपल्या मित्रपक्षांसोबत अतिरिक्त मंत्रिपदांच्या शक्यतेवर अद्याप चर्चा सुरू केलेली नाही. ९ जून २०२४ रोजी सलग तिसऱ्यांदा सरकारचा शपथविधी झाल्यापासून मंत्रिमंडळ विस्तार किंवा फेरबदल झालेला नसल्याने केंद्रीय मंत्रिमंडळात फेरबदल अपेक्षित आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली २१ मे रोजी झालेल्या मंत्रिमंडळाच्या बैठकीमुळे संभाव्य बदलांविषयीच्या अटकळांना आणखी बळ मिळाले आहे. "मंत्रिमंडळाच्या बैठका नियमित अंतराने होतात. देश सध्या अनेक आव्हानांना तोंड देत आहे. त्यामुळे अशी बैठक होणे असामान्य नाही," असे एका सरकारी अधिकाऱ्याने सांगितले.

संघटनात्मक फेरबदलाचे सखोल अवलोकन

हिंदुस्तान टाइम्सच्या वृत्तानुसार, पक्षाच्या नेत्यांनी सांगितले की, २०२७ च्या विधानसभा निवडणुका, राष्ट्रपती निवडणूक आणि २०२९ च्या लोकसभा निवडणुकांसह भाजप पुढील निवडणुकीच्या तयारीसाठी संघटनात्मक फेरबदलावर बारकाईने लक्ष ठेवले जाईल.

नाव न सांगण्याच्या अटीवर बोलताना एका वरिष्ठ पक्ष नेत्याने सांगितले, "२०२९ च्या महत्त्वपूर्ण निवडणुकांपूर्वी पक्षाला मजबूत करण्यासाठी काही वरिष्ठ नेत्यांना—जे केंद्रीय मंत्री आहेत किंवा ज्यांनी प्रदेशाध्यक्ष किंवा मंत्री यांसारखी महत्त्वाची पदे भूषवली आहेत—महत्त्वाची संघटनात्मक पदे दिली जाण्याची शक्यता आहे. पुढच्या वर्षी पंजाब आणि उत्तर प्रदेशसारख्या राज्यांमध्ये निवडणुका आहेत, ज्यासाठी मजबूत नेतृत्व आणि कार्यक्षम नियोजनाची आवश्यकता आहे."

पुढील वर्षी ६ राज्यांमध्ये विधानसभा निवडणुका.

२०२७ मध्ये भाजपला उत्तर प्रदेश, उत्तराखंड, गोवा, मणिपूर, पंजाब, हिमाचल प्रदेश आणि गुजरातमध्ये निवडणुकांचा सामना करावा लागेल. यापैकी पाच राज्यांमध्ये पक्ष आधीच सत्तेत आहे आणि पंजाबमध्ये आपली स्थिती मजबूत करण्याच्या प्रयत्नात आहे,

पंजाबमध्ये आता शिरोमणी अकाली दलासोबतची भाजपची युती संपुष्टात आली आहे आणि सत्ताधारी आम आदमी पार्टी (आप) सोबत थेट लढतीची तयारी करत आहे. ज्या राज्यांमध्ये निवडणुका होतात, त्या राज्यांमधून कॅबिनेट मंत्री निवडले जातील.

"ज्या राज्यांमध्ये निवडणुका होणार आहेत, तसेच ज्या पाच राज्यांमध्ये निवडणुका नुकत्याच पार पडल्या आहेत, तेथील नेत्यांचा केंद्रीय मंत्रिमंडळ आणि राष्ट्रीय संघात समावेश होण्याची शक्यता आहे. पक्ष पुढील दशकासाठी आधीच नियोजन करत असल्याने, त्यात तरुण नेते, महिला आणि काही व्यावसायिकांचाही समावेश असेल," असे भाजप नेते म्हणाले.

नितीन नवीन आपला संघ अधिक मजबूत करेल.

नवभारत टाईम्सच्या वृत्तानुसार जानेवारी महिन्यात भाजपचे सर्वात तरुण अध्यक्ष बनलेले ४५ वर्षीय नवीन, आपल्या नव्या टीममध्ये अनुभवी नेते आणि तरुण चेहरे यांच्यात संतुलन राखतील अशी अपेक्षा आहे. संघटनात्मक कामात परत येऊ शकणाऱ्या मंत्र्यांविषयी, पक्षाच्या एका नेत्याने सांगितले:

"काही मंत्री जे एका विशिष्ट वयापेक्षा मोठे आहेत किंवा ज्यांचा राज्यसभेतील कार्यकाळ संपणार आहे, त्यांना पक्षात भूमिका दिली जाऊ शकते. मंत्र्यांचे मूल्यांकन करणे हा पंतप्रधानांचा विशेषाधिकार आहे, त्यामुळे अंतिम निर्णय त्यांचाच असेल."