डॉलरच्या तुलनेत रुपयाची पडझड सुरुच

ट्रम्प टॅरिफ आणि जागतिक तणाव यांचा परिणाम

मुंबई :

भारतीय रुपयाने डॉलरच्या तुलनेत मंगळवारी 91 च्या सर्वकालीन नीचांकी पातळी गाठली. मंगळवारी, डॉलरच्या तुलनेत रुपया 90.93 वर उघडला आणि दिवसभराच्या व्यवहारात 91.01 च्या विक्रमी नीचांकी पातळीवर आला. परदेशी गुंतवणूकदारांना सतत विक्री आणि जागतिक व्यापार वाढला.

2026 च्या सुरुवातीपासूनच रुपया दबावाखाली आहे. गेल्या वर्षी डिसेंबर 2025 मध्ये, रुपयाने पहिल्यांदाच 90 ची पातळी ओलांडली. आता अवघ्या 20 दिवसांत तो 91 ची पातळीही ओलांडली आहे. बाजार तज्ञांचा असा विश्वास आहे की अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या नवीन टॅरिफ धोरणांमुळे आणि जागतिक तणावामुळे जगभरातील गुंतवणूकदार सोने आणि डॉलरमध्ये त्यांची गुंतवणूक वाढवत आहेत.

रुपयाच्या घसरणीची 3 प्रमुख कारणे

बाजारपेठेतून परदेशी गुंतवणूकदारांची काढणी: परदेशी गुंतवणूकदार भारतीय शेअर बाजारातून सतत त्यांचे पैसे काढून घेत आहेत. जानेवारी 2026 च्या पहिल्या 20 दिवसांत त्यांनी 29,315 कोटी रुपयांची विक्री केली. जेव्हा हे गुंतवणूकदार त्यांचे पैसे काढून घेतात तेव्हा ते रुपयांऐवजी डॉलरची मागणी करतात. डॉलरची मागणी वाढत असताना त्याची किंमत वाढते आणि रुपया घसरतो.

ट्रम्प यांच्या टॅरिफ धोरणे आणि जागतिक तणाव:

अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी युरोपीय देशांवर नवीन कर (टॅरिफ) लादण्याची धमकी आणि ‘ग्रीनलँड’ वादामुळे जगभरातील बाजारपेठांमध्ये अनिश्चितता निर्माण झाली आहे. अशा भीतीच्या काळात, गुंतवणूकदार भारतासारख्या विकसनशील देशांमधून त्यांचे पैसे सुरक्षित मानल्या जाणाऱ्या अमेरिकन डॉलरमध्ये गुंतवू लागतात, ज्यामुळे डॉलर आणखी मजबूत होतो.

मजबूत अमेरिकन अर्थव्यवस्था आणि उच्च व्याजदर:

अमेरिकेतील बेरोजगारीचा दर कमी आहे आणि तेथील अर्थव्यवस्था मजबूत दिसत आहे. यामुळे, जगभरातील गुंतवणूकदारांना वाटते की अमेरिकेतील व्याजदर उच्च राहतील. जास्त नफ्याच्या आमिषाने, गुंतवणूकदार त्यांचे पैसे अमेरिकन बँका आणि बाँडमध्ये ओतत आहेत, ज्यामुळे जगभरात डॉलरची ताकद वाढली आहे.

रुपया 92 पर्यंत घसरू शकतो

सीआर फॉरेक्स अॅडव्हायझर्सचे व्यवस्थापकीय संचालक अमित पाबारी म्हणतात की जर रुपया 91.07 ची पातळी ओलांडला तर तो लवकरच 91.70 ते 92.00 च्या श्रेणीला स्पर्श करू शकतो. तथापि, भारतीय रिझर्व्ह बँक (आरबीआय) वेळोवेळी बाजारात हस्तक्षेप करत आहे जेणेकरून रुपया अचानक जास्त घसरू नये. सध्या, 90.30 ते 90.50 ची पातळी रुपयासाठी एक मजबूत आधार म्हणून काम करू शकते.

रुपया घसरणीमुळे आयात महागणार? 

रुपयाच्या घसरणीचा अर्थ असा आहे की, भारतासाठी वस्तूंची आयात महाग करावी लागते. याशिवाय परदेशात प्रवास करणे आणि वाचन करणे देखील महाग झाले आहे. समजा जेव्हा डॉलरच्या तुलनेत रुपयाचे मूल्य 50 होते, तेव्हा अमेरिकेतील भारतीय विद्यार्थ्यांना 50 रुपयांना 1 डॉलर मिळत असे. आता विद्यार्थ्यांना 1 डॉलरसाठी 91 रुपये खर्च करावे लागतील. यामुळे विद्यार्थ्यांसाठी शुल्कापासून ते राहण्याची व्यवस्था आणि जेवणापर्यंत सर्व काही महाग होईल.