चांदी ईटीएफमध्ये 24 टक्क्यांनी घसरण

मूळ चांदीमध्ये फक्त 4 टक्क्यांच्या घसरणीची नोंद

नवी दिल्ली :

भारतीय शेअर बाजारात 22 जानेवारी रोजी चांदी एक्सचेंज ट्रेडेड फंड्स (ईटीएफ) मध्ये अचानक मोठी विक्री झाली. टाटा सिल्व्हर ईटीएफ सारख्या फंडांमध्ये 24 टक्केपर्यंत घसरण झाली, तर मल्टी कमोडिटी एक्सचेंज (एमसीएक्स) वर चांदीच्या किमती घसरल्या. तर चांदीची खरी किंमत फक्त 4 टक्क्यांनी कमी झाली, तेव्हा त्याचा मागोवा घेणारा ईटीएफ 24 टक्के कसा कमी झाला असा प्रश्न होता? यावर तज्ञांनी व्यक्त केलेल्या मतानुसार, ही घसरण चांदीच्या कमकुवतपणामुळे नाही तर अर्थसंकल्पापूर्वी भारतीय बाजारात सट्टेबाजी प्रीमियम कमी झाल्यामुळे झाली आहे.

सट्टेबाजी प्रीमियम अनवाइंडिंग म्हणजे काय?

सट्टेबाजी प्रीमियम अनवाइंडिंग म्हणजे बाजारात एखाद्या गोष्टीची (जसे की शेअर्स, कमोडिटीज किंवा ईटीएफ) किंमत सट्टेबाजीपेक्षा जास्त वाढली आहे. हा अतिरिक्त प्रीमियम अपेक्षांवर आधारित आहे, जसे की धोरण बदल किंवा चांगली बातमी. पण जेव्हा त्या अपेक्षा चुकीच्या ठरतात, तेव्हा आता कोणताही बदल होत नाही, त्यामुळे ती अतिरिक्त किंमत वेगाने कमी होते.

सिल्व्हर ईटीएफची 3 कारणे?

1 फेब्रुवारी रोजी झालेल्या केंद्रीय अर्थसंकल्पाच्या पार्श्वभूमीवर, भारतीय बाजारात चांदीच्या किमतींमध्ये प्रचंड सट्टा होता. गुंतवणूकदारांना अपेक्षा होती की सरकार बजेटमध्ये चांदीवरील आयात शुल्कात बदल करू शकते. या अपेक्षेने, भारतीय चांदीच्या किमती आंतरराष्ट्रीय किमतींपेक्षा खूपच जास्त वाढल्या. भारतात चांदी प्रति औंस सुमारे 107 डॉलरवर व्यवहार करत होती, तर आंतरराष्ट्रीय स्तरावर ती 94 डॉलरच्या आसपास होती. 13 डॉलरची ही तफावत खूप जास्त होती.

बदलाच्या आशा धुळीस मिळाल्या: बजेटमध्ये शुल्कातून तात्काळ सवलत मिळणार नसल्याचे संकेत मिळताच, तो ‘अतिरिक्त प्रीमियम’ संपू लागला. इन्व्हेस्ट पीएमएसचे व्यवसाय प्रमुख हर्षल दासानी यांच्या मते, ही चांदीच्या मूलभूत गोष्टींमध्ये घट नाही, तर भारत-विशिष्ट किमतींमधील विकृतीची दुरुस्ती आहे.

ईटीएफमध्ये विक्रीचा दबाव: चांदी ईटीएफ देशांतर्गत किमतींवर आधारित असतात. जेव्हा मोठ्या आणि लहान गुंतवणूकदारांनी नफा मिळवण्यासाठी ईटीएफ युनिट्सची विक्री सुरू केली, तेव्हा त्यांच्या किमती एमसीएक्स फ्युचर्सपेक्षा वेगाने घसरल्या. बाजारपेठेतील किमती आंतरराष्ट्रीय आणि देशांतर्गत भौतिक किमतींच्या बरोबरीने आणण्याची प्रक्रिया होती.

गुंतवणूकदारांनी आता काय करावे?

जरी किंमती चढ-उतार दर्शवत असल्या तरी, चांदीचे मूलभूत तत्व अजूनही मजबूत आहेत. आनंद राठी शेअर अँड स्टॉक ब्रोकर्सच्या तन्वी कांचन यांच्याकडे गुंतवणूकदारांसाठी काही टिप्स आहेत: औद्योगिक मागणी मजबूत आहे: सौर पॅनेल, इलेक्ट्रिक वाहने (ईव्ही) आणि एआय पायाभूत सुविधांमध्ये चांदीची विक्रमी मागणी आहे. तेव्हा ही घसरण गुंतवणूकीची संधी असू शकते.