रुपया विक्रमी नीचांकी पातळीवर

विदेशी वस्तू महागणार, डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या नवीन धोरणांचाही रुपयांवर भार

नवी दिल्ली :

डॉलरच्या तुलनेत रुपया सर्वकालीन नीचांकी पातळीवर पोहोचला आहे. सकाळच्या सत्रात रुपया 88.49 रुपयांवर घसरला, ज्याने दोन आठवड्यांपूर्वीचा सर्वकालीन नीचांकी (88.46) स्तर ओलांडला. सकाळी रुपया 10 पैशांनी घसरून 88.41 रुपये प्रति डॉलरवर उघडला. सोमवारी रुपया 12 पैशांनी घसरून 88.31 रुपयांवर बंद झाला. आशियाई बाजारात डॉलर किंचित कमी असताना ही घसरण झाली.तज्ञांच्या मते, रुपयामधील या घसरणीचे कारण आशियाई चलनांची कमकुवतता आणि अमेरिकन डॉलरची मजबूती आहे. वरून अमेरिकेचे टॅरिफ आणि एच1बी व्हिसा शुल्क 1 लाख डॉलरपर्यंत वाढवायचे आहे. यामुळे रुपयाला दोनदा फटका बसला आहे.

2025 मध्ये आतापर्यंत 3.25 टक्क्यांनी घसरणीत

2025 मध्ये पाहता आतापर्यंत रुपयाने 3.25 टक्क्यांनी घसरण नोंदवली आहे. 1 जानेवारी रोजी डॉलरच्या तुलनेत रुपया 85.70 वर होता, जो आता 88.49 वर पोहोचला आहे. चलन तज्ञांचे म्हणणे आहे की, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या नवीन धोरणांचाही रुपयावर मोठा भार पडत आहे. अलीकडेच, अमेरिकन प्रशासनाने भारतीय वस्तूंवरील शुल्क वाढवले आहे आणि एच 1 व्हिसा शुल्क 1 लाख डॉलर्सपर्यंत वाढवले आहे. यामुळे केवळ भारताचा निर्यात खर्चच वाढत नाही तर आयटी क्षेत्रावरही त्याचा थेट परिणाम होतो.

याशिवाय, विदेशात प्रवास करणे आणि वाचन करणे देखील महाग झाले आहे. समजा जेव्हा डॉलरच्या तुलनेत रुपयाचे मूल्य 50 होते, तेव्हा अमेरिकेतील भारतीय विद्यार्थ्यांना 50 रुपयांना 1 डॉलर मिळत असे. आता विद्यार्थ्यांना 1 डॉलरसाठी 88.49 रुपये खर्च करावे लागतील. यामुळे शुल्कापासून ते निवास, जेवण आणि इतर गोष्टी महाग होतील.

चलनाची किंमत कशी ठरते?

जर डॉलरच्या तुलनेत इतर कोणत्याही चलनाचे मूल्य घसरले तर त्याला चलनाची घसरण, तुटणे किंवा कमकुवत होणे असे म्हणतात. त्याला इंग्रजीत चलन अवमूल्यन म्हणतात. प्रत्येक देशाकडे परकीय चलन साठा असतो ज्याद्वारे तो आंतरराष्ट्रीय व्यवहार करतो. परकीय गंगाजळीची निर्मिती आणि वाढ याचा परिणाम चलनाच्या मूल्यावर दिसून येतो. जर भारताच्या परकीय गंगाजळीतील डॉलर अमेरिकन रुपयाच्या गंगाजळीइतका असेल तर रुपयाचे मूल्य स्थिर राहील. जर आपला डॉलर घसरला तर रुपया कमकुवत होईल, जर तो वाढला तर रुपया मजबूत होईल. याला फ्लोटिंग रेट सिस्टम म्हणतात.