कच्च्या तेलामध्ये सलगची घसरण

ब्रेंट 99 डॉलरच्या खाली : इराणची सामुद्रधुनी खुली करण्याचे संकेत

वृत्तसंस्था, नवी दिल्ली

कच्च्या तेलाच्या किमतीत सलग सहाव्या सत्रात घसरण सुरूच आहे. बुधवार, 23 सप्टेंबर रोजी, आंतरराष्ट्रीय बाजारात ब्रेंट क्रूड प्रति बॅरल सुमारे 98 डॉलरवर स्थिरावले, तर अमेरिकन क्रूड तेल डब्ल्यूटीआय प्रति बॅरल 90 डॉलरच्या खाली व्यवहार करत आहे. गेल्या सहा ट्रेडिंग सत्रांमध्ये ब्रेंटमध्ये 9 टक्क्यांहून अधिक घसरण झाली आहे. कच्च्या तेलातील ही घसरण अशा वेळी झाली आहे, जेव्हा अमेरिका आणि इराण यांच्यातील चर्चेच्या आशा वाढल्या आहेत. याशिवाय, सौदी अरेबियाच्या पूर्व-पश्चिम पाइपलाइनचे काम पुन्हा सुरू झाल्याने पुरवठ्याबाबतची चिंताही कमी झाली आहे.

दरम्यान, तज्ञांच्या मते, तेलाच्या किमतीतील घसरणीला संकट संपल्याचे लक्षण मानणे खूप घाईचे ठरेल. ब्रेंटसाठी 94 ते 95 डॉलरची पातळी खूप महत्त्वाची आहे. ही पातळी कायम राहिल्यास, किमती पुन्हा 102 ते 103 डॉलरपर्यंत वाढू शकतात. पण जर 94 डॉलरची पातळी ओलांडली गेली, तर ब्रेंटमध्ये मोठी घसरण दिसू शकते.

कच्चे तेल स्वस्त का आहे?

कोटक सिक्युरिटीजच्या कमोडिटी आणि करन्सी रिसर्चचे प्रमुख अनिंद्या बॅनर्जी यांच्या मते, कच्च्या तेलाच्या घसरणीमागे तीन प्रमुख कारणे आहेत. इराणने संकेत दिले आहेत की, जर अमेरिकेने लष्करी दबाव कमी करण्यासाठी आणि नौदल नाकेबंदी उठवण्यासाठी पाऊल उचलले, तर होर्मुझची सामुद्रधुनी सात दिवसांच्या आत पुन्हा उघडली जाऊ शकते.

याशिवाय, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणी प्रतिनिधींसोबतच्या चर्चेला सकारात्मक म्हटले आहे. तथापि, अमेरिकेने लष्करी कारवाईचा पर्याय पूर्णपणे नाकारलेला नाही. त्याच वेळी, सौदी अरामकोनेही आपली पूर्व-पश्चिम पाइपलाइन पुन्हा सुरू केली आहे. ती सध्या कमी क्षमतेने कार्यरत आहे. सौदी अरेबिया गेल्या आठवड्यात होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून दररोज सुमारे 29 लाख बॅरल तेलाचा उपसा करत आहे. या घडामोडींमुळे पश्चिम आशियातून तेलाचा पुरवठा सुधारेल, अशी आशा बाजारात निर्माण झाली आहे.

94-95 डॉलरच्या पातळीवर काय थांबू शकते?

बॅनर्जी म्हणतात की, बाजाराने प्रत्यक्ष पुरवठ्यातील सुधारणांऐवजी वाटाघाटी आणि करारांच्या अपेक्षेलाच किमतींमध्ये अजून विचारात घेतले आहे. सौदी अरेबियाची ईस्ट-वेस्ट पाइपलाइन अद्याप पूर्ण क्षमतेने कार्यरत नाही. होर्मुझ उघडण्याचा इराणचा प्रस्तावही काही अटींच्या अधीन आहे. याशिवाय, अमेरिकेतील डिझेलचा साठा पाच वर्षांच्या सरासरीपेक्षा सुमारे 13 टक्क्यांनी कमी आहे.या कारणांमुळे, बॅनर्जींना ब्रेंटसाठी प्रति बॅरल 94 ते 95 डॉलरच्या आसपास मजबूत आधार दिसतो.