‘क्लॉड’च्या मदतीने चॅटजीपीटीच्या सुरक्षेला सुरुंग; एआय विश्वात मोठी खळबळ

मुंबई  : आर्टिफिशियल इंटेलिजन्सच्या क्षेत्रातील दोन मोठ्या कंपन्यांशी संबंधित एक धक्कादायक सायबर सुरक्षा प्रकरण समोर आले आहे. Anthropicच्या Claude AI च्या मदतीने सुरक्षा संशोधकांनी OpenAIच्या काही अंतर्गत खात्यांपर्यंत पोहोचण्यात यश मिळवले. विशेष म्हणजे, ही घुसखोरी गुन्हेगारी हेतूने नव्हे, तर अधिकृत सुरक्षा चाचणी आणि बग बाऊंटी कार्यक्रमाचा भाग म्हणून करण्यात आली होती.

७२ तासांपेक्षा कमी वेळात सुरक्षा भेदली

Hacktron AI या सायबर सुरक्षा कंपनीच्या तीन संशोधकांनी OpenAIच्या प्रणालीतील सुरक्षेतील त्रुटी शोधण्यासाठी ही चाचणी केली. संशोधकांनी Claudeच्या मदतीने दोन वेगवेगळ्या त्रुटींचा वापर करून OpenAIच्या कर्मचाऱ्यांच्या काही ChatGPT आणि Codex खात्यांपर्यंत प्रवेश मिळवला. सुरुवातीच्या शोधापासून अंतर्गत कोड रिपॉझिटरीपर्यंत पोहोचण्याची क्षमता सिद्ध करण्यापर्यंतची प्रक्रिया ७२ तासांपेक्षा कमी वेळात पूर्ण झाल्याचे संशोधकांनी सांगितले.

सुरुवात OpenAIच्या कम्युनिटी फोरमपासून

या प्रकरणातील पहिला टप्पा OpenAIच्या कम्युनिटी फोरमशी संबंधित तृतीय-पक्ष Discourse सॉफ्टवेअरमधील त्रुटीतून सुरू झाला. विशेष प्रकारच्या HEIF/HEIC प्रतिमांवर प्रक्रिया करताना निर्माण होणाऱ्या सुरक्षेतील त्रुटीचा वापर करून संशोधकांनी फोरमच्या सर्व्हरवर प्रवेश मिळवला. त्यानंतर OpenAIच्या लॉगिन व्यवस्थेतील आणखी एका त्रुटीचा वापर करून कर्मचारी खात्यांपर्यंत पोहोचण्यात आले.

Claudeने नेमकी काय भूमिका बजावली?

या घटनेचा सर्वाधिक चर्चेत असलेला भाग म्हणजे Claudeचा वापर. संशोधकांनी सुरुवातीला Claude Opus 4.8च्या मदतीने सुरक्षा त्रुटीचा फायदा घेण्याचा प्रयत्न केला; मात्र अपेक्षित परिणाम मिळाला नाही. त्यानंतर Claude Opus 5 उपलब्ध झाल्यानंतर त्याच समस्येवर पुन्हा काम करण्यात आले आणि कार्यक्षम शोषण-पद्धत तयार करण्यात यश आले, असा संशोधकांचा दावा आहे.

मात्र, ही पूर्णपणे स्वयंचलित एआय-हॅकिंग मोहीम नव्हती. संशोधक मानवी पातळीवर प्रक्रिया नियंत्रित करत होते आणि एआयचा वापर तांत्रिक कामाला गती देण्यासाठी करण्यात आला होता.

अंतर्गत कोड रिपॉझिटरीपर्यंत पोहोच

एका OpenAI कर्मचाऱ्याचे Codex खाते कंपनीच्या GitHub संस्थेशी जोडलेले होते. या खात्याच्या माध्यमातून संशोधकांनी OpenAIच्या अंतर्गत कोड रिपॉझिटरीपर्यंत आपली पोहोच सिद्ध केली. मात्र, संवेदनशील सोर्स कोड वाचणे किंवा डाउनलोड करण्याऐवजी त्यांनी केवळ एक निरुपद्रवी Pull Request तयार करून प्रवेशाची क्षमता दाखवली आणि त्यानंतर चाचणी थांबवली.

OpenAIने तातडीने त्रुटी दूर केली

संशोधकांनी संबंधित त्रुटीची माहिती OpenAIला दिल्यानंतर कंपनीने सुरक्षा उपाययोजना केल्या. Hacktronच्या माहितीनुसार, OpenAIने सुमारे १४ तासांत आपल्या बाजूची संबंधित त्रुटी दुरुस्त केली. Discourseकडूनही सुरक्षा सुधारणा करण्यात आल्या.

संशोधकांना ६,५०० डॉलरचे बग बाऊंटी

सुरक्षा त्रुटी उघड केल्याबद्दल OpenAIने Hacktron AIच्या संशोधकांना ६,५०० डॉलरचे बग बाऊंटी बक्षीस दिले. OpenAIने स्पष्ट केले की हे बक्षीस OpenAIच्या बाजूला आढळलेल्या त्रुटीसाठी होते.

एआयमुळे सायबर सुरक्षेचे नवे आव्हान

या घटनेने एआय आणि सायबर सुरक्षेतील बदलत्या समीकरणाकडे लक्ष वेधले आहे. पूर्वी अत्यंत कौशल्यपूर्ण सायबर हल्ल्यासाठी मोठा वेळ आणि तज्ज्ञांची टीम आवश्यक असायची. आता प्रगत एआय साधनांच्या मदतीने अशा प्रक्रियेतील काही तांत्रिक कामे अधिक वेगाने करता येऊ शकतात, असा मुद्दा या संशोधनातून पुढे आला आहे.

त्यामुळे एआय कंपन्यांसाठी स्वतःची मॉडेल्स अधिक सक्षम करण्यासोबतच, एआयच्या मदतीने होणाऱ्या सायबर हल्ल्यांपासून पायाभूत सुविधांचे संरक्षण करण्याचे आव्हानही वाढत आहे.